Jika dalam tulisan-tulisan terdahulu banyak dibicarakan hal-hal teoritis dan simulasi maka dalam tulisan kali ini kita akan mendiskusikan hal-hal di dunia nyata. Jika anda tinggal di Indonesia, terutama di pulau Jawa, Madura, Bali tentu akan mudah memahami kondisi geografis dan sistem ketenagalistrikan di Jamali. Situs paling relevan untuk membicarakan hal ini tentu adalah situs milik PLN P3B,
disini terlihat neraca listrik di tiap region di sistem Jamali. Lihat perbandingan supply-demand di tiap region, seperti yang sudah saya sampaikan, daya mengalir dari timur ke barat. Sekarang ini backbone 500 kV sudah lebih baik dengan selesainya jalur transmisi Jawa bagian selatan, Paiton-Kediri-Pedan-Tasikmalaya-Depok-Gandul/Cibinong, melengkapi jalur utara yang terlebih dahulu menginterkoneksi sistem ini. Dalam situs P3B ini terlihat Bali disuplai oleh 2 kabel laut dari Banyuwangi-Gilimanuk dengan daya hampir 100 MW. Cadangan daya di Bali sendiri saat ini sangat terbatas, sehingga jika ada masalah pada kabel laut ini maka akan ada load shedding di subsistem Region 4 ini. Situs ini juga menampilkan frekuensi sistem secara real time.
Bagaimana dengan beban pembangkit2 di sistem ini? Anda dapat melihatnya juga di http://bops.pln-jawa-bali.co.id/beban_perunit_kit.php
Detail backbone / single line diagram 500 kV Sistem Jawa Bali adalah sbb:
P3B menyediakan fasilitas baru, informasi arsip load flow di alamat ini http://scada.pln-jawa-bali.co.id/loadflow.php?
9 tanggapan so far ↓
pearlwhy // 29 April 2009 pada 09:42 |
wah, berguna banget nih informasinya, makasih ya mas
v3 // 4 Mei 2009 pada 05:29 |
mantap nih pak infonya
btw ada contoh y bus pake line charging yang matrixnya di atas 10×10 gag pak?
trims…
Muhammad Imaduddin // 4 Mei 2009 pada 08:25 |
Saya coba cari dulu ya, klo ga salah ada di CD bukunya Saadat, script Matlab yang bisa men-generate y bus, misalnya dari data IEEE 30 bus test system.
Muhammad Imaduddin // 16 Mei 2009 pada 10:30 |
Sudah ketemu CD-nya mbak v3, saya generate-kan y bus dari CD-nya Saadat, IEEE 30 Bus Test System (AEP), di bab 6 example 9, biar gak kliatan berantakan, copy paste ke Excel text ini,
6.4684 – 20.6959i -5.2246 + 15.6467i -1.2437 + 5.096i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
-5.2246 + 15.6467i 9.7523 – 30.6487i 0 + 0i -1.7055 + 5.1974i -1.136 + 4.7725i -1.6861 + 5.1165i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
-1.2437 + 5.096i 0 + 0i 9.4392 – 28.6023i -8.1954 + 23.5309i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i -1.7055 + 5.1974i -8.1954 + 23.5309i 16.3141 – 55.5094i 0 + 0i -6.4131 + 22.3112i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 4.1913i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i -1.136 + 4.7725i 0 + 0i 0 + 0i 4.09 – 12.1906i 0 + 0i -2.954 + 7.4493i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i -1.6861 + 5.1165i 0 + 0i -6.4131 + 22.3112i 0 + 0i 22.3416 – 82.7706i -3.5902 + 11.0261i -6.2893 + 22.0126i 0 + 4.9158i 0 + 1.8561i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -4.3628 + 15.4636i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -2.954 + 7.4493i -3.5902 + 11.0261i 6.5442 – 18.4567i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -6.2893 + 22.0126i 0 + 0i 7.7333 – 26.5275i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.444 + 4.5408i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 4.9158i 0 + 0i 0 + 0i 0 – 18.7063i 0 + 9.0909i 0 + 4.8077i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 1.8561i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 9.0909i 13.462 – 41.5738i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -3.956 + 10.3174i 0 + 0i 0 + 0i -1.7848 + 3.9854i -5.1019 + 10.9807i -2.6193 + 5.4008i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 4.8077i 0 + 0i 0 – 4.8077i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 4.1913i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 6.574 – 24.4242i 0 + 7.1429i -1.5266 + 3.1734i -3.0954 + 6.0973i -1.952 + 4.1044i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 7.1429i 0 – 7.1429i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.5266 + 3.1734i 0 + 0i 4.0175 – 5.4243i -2.491 + 2.2509i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -3.0954 + 6.0973i 0 + 0i -2.491 + 2.2509i 9.3655 – 16.0116i 0 + 0i 0 + 0i -1.8108 + 3.6874i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.9683 + 3.9761i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.952 + 4.1044i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 3.8346 – 8.4979i -1.8826 + 4.3935i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -3.956 + 10.3174i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.8826 + 4.3935i 5.8386 – 14.711i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.8108 + 3.6874i 0 + 0i 0 + 0i 4.8865 – 9.9062i -3.0757 + 6.2188i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -3.0757 + 6.2188i 8.958 – 17.9835i -5.8824 + 11.7647i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.7848 + 3.9854i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -5.8824 + 11.7647i 7.6672 – 15.7501i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -5.1019 + 10.9807i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 21.8765 – 45.1084i -16.7746 + 34.1277i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -2.6193 + 5.4008i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -16.7746 + 34.1277i 21.9345 – 43.4829i 0 + 0i -2.5405 + 3.9544i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.9683 + 3.9761i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 3.4298 – 6.9653i -1.4614 + 2.9892i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -2.5405 + 3.9544i -1.4614 + 2.9892i 5.3118 – 9.2313i -1.3099 + 2.2876i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.3099 + 2.2876i 4.4957 – 7.865i -1.2165 + 1.8171i -1.9693 + 3.7602i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.2165 + 1.8171i 1.2165 – 1.8171i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -1.9693 + 3.7602i 0 + 0i 3.6523 – 9.4604i 0 + 2.6087i -0.9955 + 1.881i -0.6875 + 1.294i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -4.3628 + 15.4636i 0 + 0i -1.444 + 4.5408i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 2.6087i 5.8068 – 22.613i 0 + 0i 0 + 0i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -0.9955 + 1.881i 0 + 0i 1.9076 – 3.6044i -0.9121 + 1.7234i
0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i 0 + 0i -0.6875 + 1.294i 0 + 0i -0.9121 + 1.7234i 1.5995 – 3.0173i
mwartana // 2 Juni 2009 pada 19:53 |
Salam kenal, mas bisa mendapat data sistem Jamali lengkap untuk load flow termasuk generation cost nya. trisms infonya
salam,
mwartana
Muhammad Imaduddin // 8 Juni 2009 pada 15:28 |
Salam juga pak mwartana,
Saya tidak punya data yang dimaksud. Sebaiknya bapak berkunjung/field trip ke Indonesia, ke PLN P3B di Gandul, Cinere, Jakarta. Sebelumnya mengajukan permohonan untuk studi ke sana.
opan // 16 Agustus 2009 pada 19:41 |
makasih mas, jd tambah ilmu
yan w // 22 September 2009 pada 12:23 |
santok… bagus jugo nehh….
jadi inget pelajaran kuliah dulu…
elgafitri // 16 Oktober 2009 pada 10:30 |
ini dudin ya? ya ampuun.. lagi browsing ttg single line diagram 500 kV ternyata ketemunya temen sendiri
waktu itu kerja praktek di PLN p3B ya? mau doong.. liat laporan KP nya..